HAZARLAR:

Hazar Türkleri, 7. ve 10. yüzyıllar arasında Karadeniz'in kuzeyi ile Hazar Denizi arasındaki topraklarda hüküm sürmüş, dönemin iki süper gücü olan Bizans ve Arap Halifeliği'ne 300 yıl boyunca meydan okumuş stratejik bir Türk imparatorluğudur. [1, 2]

İmparatorluğun Doğuşu ve Altın Çağı

• Kökenler: Göktürklerin akrabası ve Aşina sülalesine dayanan Hazarlar, yedinci yüzyılda bağımsız bir devlet haline geldiler (8:08).
• Askeri Güç: 652 yılında Belencer'de Arap ordularını durdurarak halifeliğin Kafkasya'daki ilerleyişine ilk büyük darbeyi vurdular (0:38).
• Bizans İttifakı: Bizans İmparatoru Herakleos ile Sasanilere karşı ittifak kurdular; Bizans tacı Hazar kağanının başına takıldı ve Hazar prensesi Çiçek (Irene), Bizans imparatoruyla evlendi (4:01). Bu evlilikten doğan Hazar Leon, ileride Bizans tahtına oturmuştur (15:34). [1]

İnanç ve Hoşgörü Şehri: İdil

• Çiftli Yönetim: Devletin başında kutsal bir figür olan Hakan ve pratik işleri yürüten Bek olmak üzere iki lider bulunurdu (8:39).
• Din Seçimi: Hakan Bulan, Bizans veya Bağdat'ın siyasi etkisi altına girmemek için "üçüncü yol" olarak Museviliği seçmiştir (55:29).
• Hoşgörü: Başkent İdil'de dört din (Müslüman, Hristiyan, Yahudi, Pagan) yan yana yaşamış; yedi hakimli mahkeme sisteminde her topluluk kendi hukukuna göre yargılanmıştır (59:00). [1]

Hazarların Tarihten Silinişi

• Büyük Seferler: Emevi komutanı Marvan ibn Muhammed, 737 yılında 150 bin kişilik dev bir orduyla Hazar topraklarına girmiş ve başkent Semender'i yakmıştır (33:42).
• Kuzeyden Gelen Yıkım: 960'lı yıllarda Rus Prensi Sviatoslav, Peçenek ve Oğuz Türklerinin de desteğiyle önce Sarkel kalesini, ardından başkent İdil'i yerle bir etmiştir (1:19:05).
• Sonrası: 968 yılında İdil'in düşmesiyle imparatorluk siyasi olarak çökmüş; halkın bir kısmı Selçuklulara katılmış, bir kısmı ise Kafkasya ve Kırım'a dağılarak diğer toplulukların içinde erimiştir (1:26:44).

Hazar tarihinin bu ilginç detaylarından en çok din seçimi mi yoksa Bizans'la olan akrabalık bağları mı ilginizi çekti? İsterseniz bu konulardan birini daha derinlemesine inceleyebiliriz.

 

Kaynak:

İbn Hurdazbih, El-İstahrî)

, Bizans kronikleri (Theophanes, Porfirogennetos)

İbrani Kaynaklarında yer alan: Hazar Yazışmaları

Hazarlar hakkında detaylı bilgi için Britannica

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Gözleri Kara Kara

Gözleri Kara Kara, Ali Karaman

Mada Madam -Robotların Dansı

Mada Madam -Ayıların Dansı

Robotların Dansı (BCAL)

İbrahim Demir'in Helikopterle İstanbul Turu

İlahi-Müzik

 

Dilekçe Akif

Dilekçe Yiğit